Mandela-mea-culpa-refo’s

mandela-apartheid-bijbel

Boven dit blogje staat mijn gooi naar de Van Dale Woord v/h Jaar – award.
Ben ik nog op tijd?
Hoe dan ook moeten alle jaarlijstjes van 2013 worden omgegooid:
Nelson Mandela overleed op 95-jarige leeftijd.
Het eerste van twee blogjes, waarin ik kritisch maar constructief probeer te kijken naar de manier waarop Mandela online en offline wordt herdacht.

Mandela, dus.

De vrijheidsstrijder, de anti-Apartheid held die er decennia van gevangenschap voor over had om zijn geboorteland Zuid-Afrika democratischer, vrijer en rechtvaardiger te maken.

Maar…

Deze winnaar van de Nobelprijs van de Vrede heeft ook op lijstjes met terreurverdachten gestaan en schuwde (in ieder geval in de vroege jaren) geweld niet om zijn doel te bereiken. Onverdeeld enthousiast is ons land dus niet altijd geweest.

Nee, 

Mandela was decennia terug voor bepaalde Nederlandse kringen zeer verdacht.
Uit angst voor een geheime communistische samenzwering,
uit vreemde solidariteit met onze mede-blanken die destijds aan ‘r roer stonden,
of uit religieus oogpunt: Gods regering in Zuid-Afrika mag je niet zomaar omver stoten!

Maar nu…

Tegenwoordig geldt #Mandiba voor een aanzienlijk deel van onze cultuur als moderne heilige. Kritiek op hem wordt soms gezien als kritiek op fundamentele mensenrechten. Dat doe je niet.

En dus…

Krijgen we nu de excuus-refo’s. Christenen uit vele kringen, maar denk vooral aan ‘orthodox-gereformeerde’ kerkgenootschappen, zeggen sorry. In de decennia dat het ertoe deed (toen Mandela vervolgd werd) stonden zij achter de verkeerde partij. Zij ondersteunden destijds de onderdrukkers – zij het meestal alleen met woorden, en wellicht met gebed.

Een voorbeeld

vinden we in het Reformatorisch Dagblad. Daar stond een flink overzichtsartikel over ‘Mandela in het RD’ door de jaren heen.  En ja,  je proeft (vooral tussen de regels door) dat #RefDag hier eigenlijk mee wil zeggen: sorry, we zaten af en toe best een beetje fout.

Maarrrrr

Wat hebben we aan dit soort excuses? Wat koopt Mandela ervoor dat mensen nú toegeven dat ze in de jaren ’70-’90 fout over hem dachten? Het antwoord is: helemaal niets. Mandela is er niet meer. Hij heeft er geen dag korter voor vast gezeten en Zuid-Afrika is er niets mee geholpen. Het excuus is er louter voor het eigen geweten. Dat mag, maar het maakt de wereld geen mooiere plaats.

De moraal van dit verhaal

De postume Mandela-mea-culpa’s moeten ons allemaal sterk aan het denken zetten.
Niet over hoe wij in de jaren ’80 over een onderwerp dachten.
Wel over hoe wij in de jaren 2050 zullen terugkijken op onze huidige opvattingen.
Beschermen wij op dit moment een onderdrukker, en krijgen we daar later spijt van?
Doen we nu mee aan vreselijke praktijken, ‘omdat we dat nu eenmaal doen’?
Keuren we anderen af terwijl wij feitelijk de bekrompen personen zijn?

Bij onze houding ten opzichte van de wereld moeten we goed beseffen, dat we nú een verschil kunnen maken. Laat er geen valse loyaliteit of irrationele angst in ons bestaan, die ervoor zorgt dat we later met een mosterd-na-de-maaltijd excuus moeten komen!

Voorbeelden kunt u zelf bedenken. En/of in de comments achterlaten.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s